fa تاثیر ناخالصی کبالت (Co) بر ویژگی‌های ساختاری و اپتیکی نانوکریستالهای اکسید روی (ZnO) تهیه شده با روش همرسوبی سراميک‌هاي زیستی (بیوسرامیک‌ها) Bioceramics پژوهشي Research <div style="text-align: justify;"><span style="font-size:12px;"><span style="font-family:Tahoma;"><span dir="RTL">در این تحقیق نانوذرات خالص</span> ZnO <span dir="RTL">و آلیاژی </span>Co-ZnO<span dir="RTL"> با درصد های ناخالصی %5 و %10 کبالت و با پیش ماده&shy;های جدید سولفات روی و کلرید کبالت در حضور پایدارسازهای </span>NaBH₄<span dir="RTL"> و </span>CTAB<span dir="RTL"> با روش همرسوبی ساخته شدند. به منظور تعیین خواص بلوری، اپتیکی و موفولوژیکی از نمونه ها آنالیز&shy;های </span>XRD<span dir="RTL">،</span>TEM FTIR <span dir="RTL">، </span>EDX<span dir="RTL">، </span>FESEM<span dir="RTL"> و </span>UV-DRS<span dir="RTL"> صورت گرفت. نتایج ساختاری </span>XRD<span dir="RTL"> نشان داد که نمونه های خالص و به همراه ناخالصی دارای ساختار هگزاگونال هستند. همچنین نتایج پراش اشعه ایکس نشان داد که با افزایش ناخالصی </span>Co<span dir="RTL"> از اندازه نانوذرات تا</span>nm <span dir="RTL">40</span> <span dir="RTL">برای حالت %10 کاسته می&shy;شود. نتایج آنالیز </span>FESEM<span dir="RTL"> حاکی از یکنواختی نانوذرات می&shy;باشد، بطوریکه با افزایش ناخالصی کبالت از میزان یکنواختی آنها کاسته می&shy;شود. نتایج آنالیز عنصری </span>EDX<span dir="RTL"> نشان داد که درصد وزنی</span>Zn <span dir="RTL">&nbsp;برای نمونه های %0، %5 و %10 بترتیب برابر با</span>wt%<span dir="RTL">81،</span>&nbsp;wt%<span dir="RTL">2/79 و </span>wt%<span dir="RTL">4/74 می&shy;باشد که این کاهش، نشان دهنده ورود ناخالصی کبالت بصورت درون شبکه&shy;ای و جایگزینی آن با اتمهای </span>Zn<span dir="RTL"> می&shy;باشد. نتایج آنالیز </span>TEM<span dir="RTL"> نشان دادند که نانوذرات با ناخالصی %5 بصورت شبه کروی در اندازه </span>nm<span dir="RTL">55 تشکیل می شوند. نتایج آنالیز </span>FTIR<span dir="RTL"> حاکی از قله جذب بسیار شدیدی در عدد موج </span>cm^-1<span dir="RTL">434، متعلق به پیوند ارتعاشی </span>Zn-O<span dir="RTL"> و قله جذب ایجاد شده در عدد موج </span>cm^-1<span dir="RTL">3434 مربوط به فعالسازی رادیکالهای </span>OH<span dir="RTL"> می&shy;باشد که با افزودن ناخالصی مقدار جذب آن افزایش می&shy;یابد و در نتیجه باعث افزایش فعالیت فتوکاتالیستی در این نمونه می&shy;شود. آنالیز </span>UV-DRS<span dir="RTL">،‌ نشان داد که گاف نوار انرژی نمونه با افزایش ناخالصی کبالت، از </span>eV<span dir="RTL">17/3 برای نمونه خالص اکسید روی تا </span>eV<span dir="RTL">88/2 در نمونه ای با ناخالصی %10 بطور چشمگیری کاهش می&shy;یابد. </span></span></span></div> In this study, pure ZnO and Co-doped ZnO nanoparticles were synthesized with cobalt dopants of 5% and 10% with new zinc sulfate and cobalt chloride precursors in the presence of NaBH₄ and CTAB stabilizers. In order to determine the crystalline, optical and morphological properties of the samples, XRD, TEM FTIR, EDX, FESEM and UV-DRS were analyzed. The XRD results showed that the samples had a hexagonal structure. Also, x-ray diffraction results showed that the size of the nanoparticles is reduced to 40 nm by increasing Co dopant up to 10%. The results of the FESEM analysis show the uniformity of nanoparticles is reduced with the increase in the cobalt impurity. Elemental analysis (EDX) revealed that weight percent of zinc element for samples with impurity of 0%, 5% and 10%, was 81% wt, 79.2% wt and 74.4% wt, respectively, which indicates that the cobalt impurities penetrates into the Zn matrix. The results of the TEM analysis showed that nanoparticles are quasi spherical with average diameter of 55 nm for 5% impurity. The results of the FTIR analysis indicate a very high absorption peak in the 434 cm^-1 frequency belonging to the Zn-O vibrating band and the absorption peak generated in the 3434 cm^-1 wavenumber associated with the activation of OH radicals which increase the photocatalytic activity in this sample. The UV-DRS analysis showed that the band gap energy of the sample decreases from 3.7 eV to 2.88 eV for pure and doped samples, respectiviely.<br> &nbsp; نانوذرات اکسید روی, ناخالصی کبالت, ساختار کریستالی, همرسوبی, سنتز شیمیایی 17 27 http://ijcse.ir/browse.php?a_code=A-10-444-4&slc_lang=fa&sid=1 مجید فرهمند جو farahamndjou@iauvaramin.ac.ir 10031947532846003024 10031947532846003024 Yes فرشته اختری f.akhtary@gmail.com 10031947532846003025 10031947532846003025 No محمد باقر مرامی 10031947532846003026 10031947532846003026 No